Vì sao Spirit Airlines từng được ví là “Wal-Mart trên bầu trời” sụp đổ?
Đánh mất lợi thế chi phí thấp và đặt cược sai lầm vào thương vụ JetBlue đã đẩy hãng bay giá rẻ hàng đầu nước Mỹ Spirit Airlines vào kết cục phá sản.
Tác giả: Leah Nylen
Spirit Aviation Holdings Inc., hãng hàng không có trụ sở tại Dania Beach, bang Florida, nổi tiếng nhưng cũng đầy tranh cãi với mô hình định giá vé tối giản, qua đời ngày 2 tháng 5, thọ 43 tuổi.
Nổi tiếng với những chiếc máy bay màu vàng rực rỡ mà người hâm mộ thường gọi vui là những chiếc xe buýt chuối, Spirit Airlines nộp đơn xin thanh lý tài sản sau nhiều năm thua lỗ. Cái chết của Spirit Airlines là cộng hưởng của nhiều biến cố, trong đó đợt tăng giá nhiên liệu máy bay gần đây chính là nhát dao quyết định. Tuy nhiên, gốc rễ khủng hoảng của hãng bắt nguồn từ tháng 7 năm 2022, thời điểm công ty hủy bỏ thỏa thuận sáp nhập với Frontier Group Holdings Inc. để chuyển sang theo đuổi thương vụ với JetBlue Airways Corp.
Máy bay của Spirit Airlines đậu tại sân bay quốc tế Fort Lauderdale-Hollywood ngày 22.4. Ảnh: Eva Marie Uzcategui/Bloomberg
Được thành lập vào năm 1983 với tên gọi ban đầu là Charter One Airlines trước khi định vị lại thương hiệu vào những năm 1990, Spirit Airlines cho thấy sự nhạy bén mang tính bứt phá khi đi đầu áp dụng mô hình mua một chỗ ngồi, hiểu đúng theo nghĩa đen. Mọi dịch vụ khác từ chọn chỗ, ký gửi hay mang theo hành lý xách tay, sử dụng mạng không dây, gọi cà phê hay nước đóng chai trên máy bay, và thậm chí là in thẻ lên máy bay đều bị tính phí. Bằng cách thiết kế khoang hành khách nhằm tối ưu hóa số lượng ghế ngồi ở mức tối đa, công ty đã thành công trong việc giảm chi phí vận hành xuống thấp hơn tất cả các hãng hàng không khác tại Mỹ. Chính các khoản phụ phí này đã giúp hãng thu về trung bình 69 USD trên mỗi hành khách cho mỗi chuyến bay trong năm 2023.
Trong nhiều năm, Spirit Airlines từng là một trong những hãng hàng không quy mô nhỏ sinh lời tốt nhất tại Mỹ với lợi nhuận ròng đạt 335 triệu USD vào năm 2019. Vận hành mạng lưới tại 89 sân bay trên khắp nước Mỹ, Mỹ Latinh và vùng Caribbean, hãng cung cấp gần 700 chuyến bay mỗi ngày tính đến tháng 3.2025, theo số liệu từ công ty phân tích hàng không Cirium. Trong cùng năm đó, tổ chức WalletHub vinh danh Spirit là hãng hàng không tối ưu nhất về mặt chi phí, đồng thời đánh giá cao hồ sơ an toàn và tỉ lệ hủy chuyến, chậm chuyến ở mức tương đối thấp của hãng. Trong khi các hãng hàng không lớn tập trung vào nhóm khách hàng công vụ, Spirit Airlines lại hướng đến đối tượng hành khách đi nghỉ dưỡng hoặc những người ít khi chọn hàng không làm phương tiện di chuyển, hay nói cách khác nếu không có giá rẻ như của Spirit, họ không đi du lịch bằng máy bay.
