Ngành logistics đang đóng vai trò trụ cột trong nền kinh tế Việt Nam, với tốc độ tăng trưởng 14–16% mỗi năm và quy mô thị trường lên tới 40–42 tỉ USD. Tuy nhiên, chi phí logistics hiện chiếm tới 16–18% GDP và phát thải carbon ở mức cao, đặc biệt từ vận tải đường bộ. Trong bối cảnh cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) tại COP26, chuyển đổi sang logistics xanh không chỉ là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc.
Tại tọa đàm “Chính sách tài chính phát triển logistics xanh” ngày 31.7, nhiều chuyên gia và doanh nghiệp nhất trí rằng: tài chính xanh không chỉ là động lực, mà còn là điều kiện tiên quyết để chuyển đổi. Việc đầu tư vào xe điện, container thông minh, kho bãi tiết kiệm năng lượng hay nền tảng quản lý số hóa đều đòi hỏi nguồn lực rất lớn. Với phần lớn doanh nghiệp logistics Việt Nam là vừa và nhỏ, thiếu vốn và thiếu cơ chế hỗ trợ là rào cản chính.
Ông Trần Thanh Hải, phó cục trưởng cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), nhận định rằng logistics xanh sẽ giúp doanh nghiệp tăng sức chống chịu trước biến động toàn cầu và đáp ứng các quy định quốc tế mới, đặc biệt là cơ chế điều chỉnh thuế carbon (CBAM) của liên minh châu Âu. Những khoản đầu tư vào công nghệ xanh không chỉ bảo vệ môi trường mà còn giúp doanh nghiệp tiết giảm chi phí dài hạn, trong bối cảnh giá nhiên liệu không ngừng biến động.
Việt Nam có lợi thế hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện và thương mại điện tử phát triển bùng nổ, với quy mô thị trường bán lẻ 2024 dự kiến đạt 25 tỉ USD, tăng 20% so với năm trước. Đây là cơ hội để logistics xanh bứt phá nếu được hậu thuẫn bởi các chính sách tài chính mạnh mẽ và đồng bộ.
