Lần này, kích thích kinh tế Trung Quốc sẽ không cứu vãn kinh tế toàn cầu
Việc kéo dài chính sách phong tỏa của Trung Quốc sẽ triệt tiêu phần lớn động lực tăng trưởng từ gói kích thích kinh tế.
Tác giả: Enda Curran và Tom Hancock
Để đối phó với cuộc khủng hoảng tài chính, năm 2008, Trung Quốc tung ra gói kích thích tài khóa trị giá 4 ngàn tỉ nhân dân tệ (tương đương 586 tỉ đô la Mỹ vào thời điểm đó), cộng với việc ngân hàng đẩy mạnh cho vay chưa từng có, thúc đẩy nhu cầu hàng hóa và tiêu dùng. Các biện pháp cứu trợ kinh tế của Trung Quốc năm đó đã thúc đẩy thương mại với các đối tác của nước này như Úc, Brazil và nhiều công ty lớn trên toàn cầu. Năm 2016, Trung Quốc tiếp tục áp dụng gói kích thích này ở quy mô nhỏ hơn, chủ yếu chính sách tài khóa để vực dậy thị trường bất động sản.
Khác với các lần trước: Gói kích thích kinh tế lần này của Trung Quốc khó có thể đảo ngược tình trạng suy thoái của kinh tế toàn cầu. Do quy mô nền kinh tế Trung Quốc đã tăng hơn gấp đôi, hiện chiếm hơn 18% tổng sản lượng toàn cầu, các nhà hoạch định chính sách không thể đưa ra gói tài khóa quy mô tương tự năm 2008, do lo ngại gánh nặng nợ nần và các vụ vỡ nợ doanh nghiệp cao kỷ lục. Bắc Kinh hứa hẹn các biện pháp kích thích như gia tăng chi tiêu công và cắt giảm thuế, giá trị ước tính khoảng 4.500 tỉ nhân dân tệ. Cho dù chính quyền trung ương ngầm cho phép chính quyền địa phương tăng nợ ngoại bảng để đầu tư cơ sở hạ tầng, tổng giá trị chưa bằng một nửa gói kích thích năm 2008 xét theo tỉ lệ phần trăm của tổng sản phẩm quốc nội.
Tỉ lệ của Trung Quốc trong tổng sản lượng kinh tế toàn cầu (Theo sức mua tương đương. Dữ liệu tiền tệ quốc tế.)
Tình hình lần này cũng khác với năm 2008, chính quyền Trung Quốc đang đối mặt với sự bùng phát làn sóng dịch Covid-19. Trung Quốc dường như cũng không dùng bất động sản để thúc đẩy kinh tế. Chính sách “Zero-Covid” của Chủ tịch Tập Cận Bình nhằm hạn chế lây nhiễm đồng nghĩa với chấp nhận khả năng tăng trưởng bị gián đoạn và kinh tế Trung Quốc trở thành lực cản trong nền kinh tế toàn cầu.
Ngày càng có nhiều cảnh báo về suy thoái toàn cầu. Các ngân hàng trung ương trên thế giới đang tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát. Cuộc tấn công Ukraine của Nga gây ra những cú sốc đối với chuỗi cung ứng toàn cầu. Tháng Tư, quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) hạ mức dự báo tăng trưởng của thế giới năm 2022 xuống còn 3,6%, giảm mạnh từ mức 4,4% hồi tháng Một trước khi cuộc chiến xảy ra. Cựu kinh tế trưởng Kenneth Rogoff của IMF cho biết, thế giới sẽ phải đối mặt với một nguy cơ “cơn bão” suy thoái đến từ kinh tế Trung Quốc, liên minh châu Âu và Mỹ.
