Một đợt El Nino mạnh đang hình thành tại vùng Thái Bình Dương nhiệt đới, với các cơ quan khí tượng lớn trên thế giới cùng cảnh báo hiện tượng này sẽ tiếp tục mạnh lên và đạt đỉnh trong khoảng tháng 10.2026 đến tháng 1.2027. Đông Nam Á được xem là một trong những khu vực chịu tác động rõ nhất, trong đó Việt Nam có nguy cơ đối mặt với áp lực nguồn nước và sản xuất nông nghiệp khi hạn hán lan rộng trong khu vực.
NOAA của Mỹ, Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), Viện Nghiên cứu Quốc tế về Khí hậu và Xã hội (IRI) và Dịch vụ Biến đổi Khí hậu Copernicus của Liên minh châu Âu đều đã phát tín hiệu tương tự. Hạn hán được dự báo xuất hiện tại Indonesia, Malaysia, Philippines, Thái Lan, Myanmar, Timor-Leste và Papua New Guinea. Riêng với Việt Nam, tác động cần được nhìn từ cả sản xuất trong nước lẫn sự phụ thuộc ngày càng lớn vào chuỗi cung ứng và thương mại nội vùng.
Lịch sử cho thấy El Nino mạnh có thể nhanh chóng biến một cú sốc thời tiết thành vấn đề kinh tế. Đợt El Nino 1997-1998 khiến khoảng 23.000 người thiệt mạng trên toàn cầu và gây thiệt hại 45 tỉ USD, theo Ngân hàng Thế giới. Đến giai đoạn 2015-2016, hạn hán và thiếu lương thực ảnh hưởng khoảng 700.000 người tại Papua New Guinea, trong khi các vụ cháy đất than bùn ở Indonesia tạo ra lượng phát thải carbon cực lớn và khói bụi lan rộng trong khu vực.
Những con số này đặc biệt đáng chú ý với Việt Nam bởi nền kinh tế hiện gắn kết sâu hơn nhiều với Đông Nam Á so với hai thập niên trước. Hàng hóa, nguyên liệu, linh kiện và dòng vận tải đi qua các trung tâm sản xuất của Malaysia, Indonesia, Singapore, Thái Lan rồi kết nối với Việt Nam. Một cú sốc kéo dài tại những mắt xích này có thể nhanh chóng tác động tới doanh nghiệp và người tiêu dùng trong nước.
