AI thay đổi ngành kiểm thử phần mềm: Cơ hội hay mối đe dọa?
Với 76% kỹ sư đã dùng công cụ AI, ngành kiểm thử đứng trước bước ngoặt lớn: thích nghi để phát triển hoặc bị đào thải.
Tác giả: Giang Lê
“Suốt 14 năm làm việc, tôi đã chứng kiến sự phát triển của các công cụ kiểm thử, nhưng không có công nghệ nào có tác động sâu sắc tới nghề nghiệp của mình như AI,” chị Nguyễn Thị Quỳnh Như - trưởng nhóm kiểm thử phần mềm tại Katalon - một startup chuyên phát triển sản phẩm kiểm thử (testing) phần mềm nhìn nhận.
Như tên gọi, nhiệm vụ của kỹ sư kiểm thử là săn lỗi, kiểm tra, đánh giá để phần mềm hoạt động suôn sẻ trước khi đưa ra thị trường. Nhân lực trong ngành kiểm thử được cho là có tính ổn định, ít thay đổi trong hơn 70 năm hình thành và phát triển, nay đứng trước câu hỏi sống còn: Thay đổi hay bị thị trường đào thải?
76% kỹ sư kiểm thử trên toàn cầu đang sử dụng các công cụ có tích hợp AI như ChatGPT cho công việc hằng ngày, theo báo cáo “Tình trạng chất lượng phần mềm năm 2025” của Katalon thực hiện trên 1.500 chuyên gia kiểm thử toàn cầu. “Báo cáo chất lượng toàn cầu” của Capgemini và OpenText năm 2024 chỉ ra, 29% các doanh nghiệp đã tích hợp hoàn toàn AI vào quy trình kiểm thử tự động, cao hơn hẳn so với con số 19% năm 2023. Bên cạnh đó, số doanh nghiệp thờ ơ với gen AI giảm mạnh còn 4% so với mức 31% của năm 2023.
Do đặc thù của ngành, các kỹ sư kiểm thử thường được chia thành hai nhóm: Chuyên kiểm thử thủ công và kiểm thử tự động. Nhóm đầu đòi hỏi kỹ sư phải có kỹ năng, mất nhiều thời gian công sức cho mỗi dự án kiểm thử nhưng tối ưu hơn về mặt chi phí và tính linh hoạt. Nhóm sau, ra đời muộn hơn, đòi hỏi kỹ sư phải có khả năng lập trình. Bù lại kết quả có độ chính xác cao hơn và có thể lặp đi lặp lại quá trình kiểm thử nhiều lần một cách dễ dàng. Tuỳ vào mức độ phức tạp của dự án, đội ngũ kiểm thử sẽ phân tích và lựa chọn hình thức phù hợp.
