AI giúp các nhà khoa học phát hiện thêm nhiều thiên hà mới
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang thay đổi cách các nhà thiên văn học quan sát vũ trụ.
Tác giả: Thường Quân
Thay vì dành nhiều giờ kiểm tra thủ công hàng triệu hình ảnh hoặc dữ liệu từ kính viễn vọng, các nhà nghiên cứu ngày càng sử dụng AI để phát hiện những mô thức bất thường, nhận diện tín hiệu hiếm và xây dựng mô hình giúp giải thích những gì đang diễn ra ngoài không gian sâu thẳm.
Những công cụ này không chỉ hỗ trợ xử lý lượng dữ liệu khổng lồ mà còn giúp phát hiện những vật thể có thể đã nằm trong kho lưu trữ nhiều năm nhưng chưa từng được chú ý.
Tại Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA), hai nhà nghiên cứu David O'Ryan và Pablo Gómez gần đây đã phát hiện hàng trăm vật thể thiên văn mới bằng cách phân tích kho dữ liệu khổng lồ do Kính viễn vọng Không gian Hubble thu thập trong suốt 36 năm hoạt động.
Thay vì rà soát bằng mắt thường như cách các nhà thiên văn từng làm trước đây, nhóm nghiên cứu sử dụng một mạng thần kinh nhân tạo mang tên AnomalyMatch. Hệ thống được huấn luyện để tìm kiếm những hình mẫu bất thường trong dữ liệu, qua đó nhận diện nhiều thiên hà có hình dạng kỳ lạ chưa từng được ghi nhận trước đó.
