Làn sóng cải tổ cấu trúc chaebol thổi bùng chứng khoán Hàn Quốc
Nhà đầu tư đổ tiền vào thị trường Hàn Quốc khi tân tổng thống Lee Jae Myung có khả năng thực hiện các cải cách kinh tế được chờ đợi từ lâu.
Tác giả: Youkyung Lee và Sangmi Cha
Ngay cả khi nhóm nhạc BTS kết thúc nghĩa vụ quân sự và lên kế hoạch tái xuất dưới ánh đèn sân khấu khắp thế giới, thị trường chứng khoán Hàn Quốc lại trở thành tâm điểm mới. Giới đầu tư quốc tế đã rót gần 3 tỉ USD vào cổ phiếu nước này trong tháng 5 và 6, giúp chỉ số chuẩn tăng khoảng 28% trong nửa đầu năm — chỉ thua chỉ số blue-chip của Slovenia, cổ phiếu Zambia và một nhóm gồm 20 mã cổ phiếu của Ba Lan.
Đây là cú lội ngược dòng ấn tượng đối với một thị trường vừa trải qua nhiều biến động chính trị và kinh tế nghiêm trọng: thiết quân luật được ban hành rồi rút lại chỉ sau vài giờ, tổng thống bị luận tội và phế truất, cùng việc mức thuế 10% của tổng thống Donald Trump dự kiến sẽ tăng lên 25% vào ngày 9.7, đe dọa gây thiệt hại cho các tập đoàn xuất khẩu như Hyundai, LG và Samsung. Bất chấp những rủi ro này và tình hình bất ổn toàn cầu do xung đột ở Trung Đông và Ukraine, nhà đầu tư vẫn đổ tiền vào cổ phiếu Hàn Quốc vì tin rằng văn hóa kinh doanh tại đây đang bước vào giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ. “Khi xu hướng đã hình thành, nó không thể bị ngăn cản,” ông Kim Ki Baek, giám đốc danh mục tại Korea Investment Management, nói.
Chỉ số Kospi, hiển thị phía trên tại trụ sở Ngân hàng KEB Hana ở Seoul, đã tăng mạnh trong năm nay. Hình ảnh: Ahn Young-joon/AP Photo
Trong nhiều thập niên, nền kinh tế Hàn Quốc luôn do các chaebol — những tập đoàn gia đình — chi phối. Những công ty này, từ các ông lớn đến doanh nghiệp ít tên tuổi trong các lĩnh vực từ sản xuất nhạc K-pop đến thép, từ lâu đã bị chỉ trích vì năng lực quản trị yếu kém, cạnh tranh không lành mạnh và trốn thuế thừa kế. Được hậu thuẫn bởi các chính quyền độc tài những năm 1960 và 1970, họ đã góp phần đưa Hàn Quốc thành một cường quốc kinh tế. Hiện bốn công ty lớn nhất nước này chiếm hơn một nửa giá trị vốn hóa trong chỉ số Kospi 200.
Tuy nhiên, cả cơ quan quản lý và giới đầu tư ngày càng coi các chaebol là gánh nặng. Họ là nguyên nhân khiến cổ phiếu Hàn Quốc bị định giá thấp hơn so với các đối thủ tại Đài Loan và Nhật Bản — hiện tượng được gọi là “chiết khấu Hàn Quốc.” Dù hiện tượng này thường được cho là do căng thẳng với Triều Tiên, nhiều người tin rằng nguyên nhân sâu xa nằm ở vấn đề quản trị doanh nghiệp trong các tập đoàn chaebol.
